SECRET FACEGİZLİ YÜZSİNEMATOGRAFİK ARAYIŞ ÖYKÜSÜ / YAŞAM KAYA

Onderhetvel, Tarsenaal Mechelen ve Platform 0090 ortak yapımı olan, Orhan Pamuk’ un ‘Secret Face – Gizli Yüz’ senaryosundan tiyatroya aynı adla uyarlanan eser, Türkiye asıllı Hollandalı yönetmen Mesut Arslan tarafından tiyatro sahnelerine aktarıldı. 20. Uluslararası İstanbul Tiyatro Festivali’nde; Europalia, wpZimmer ve Istanbul Theatre Festival ortak yapımcılığında seyircisi karşısına geçen gösteri, şimdiye dek sahnelerde pekte alışık olmadığımız teknikle seyircisiyle buluştu. Modern teatral tekniklerin çığ gibi büyüdüğü dünyada ‘Gizli Yüz’ bu tekniklerin şaşırtıcı biçimde buluştuğu sıradışı bir oyun olmayı başarıyor.

Orhan Pamuk’un yazım tekniğni bilen bilir; uzun uzadıya cümleler, saklı kalmış öyküler, keşfedilmeyi bekleyen karakterler yazarın eserlerinde göze çarpar. Nobel ödülü alan Pamuk, kendine has üslubun yarattığı gizemle esrarengiz yapıtlarını tüm dünyaya okutuyor. Mesut Arslan sinema metninin konseptini oluşturup, metindeki olayları tiyatro sahnesine aktarırken yazar hakkında yazdıklarımı kendisine çıkış yapmış. Secret Face – Gizli Yüz, 1991 yılında Ömer Kavur tarafından çekildiğinde Türkiye Sineması’nda ‘gerçeküstü’ akımın önemli bir temsilcisi oldu. Biz daha çok toplumcu, gerçekçi yapıtların ardına saklanmış hikayeleri sinemalarda izlerken Gizli Yüz’ ün grotesk ögelerle dolu dünyası bizleri dünya sinemasının bütünsel algısıyla buluşturdu.

Yönetmen oyununda Anadolu’ nun taşrasından İstanbul’a gelen ve fotoğraf çekerek hayatını kazanan genç bir adamla, o adamın büyükşehirde karşılaştığı gizemli kadını çarpıcı görüntülerle anlatıyor. Kadının peşinden sürüklenen adamın yaşadıkları ile bir serüvene çıkan seyirciler oyunun sonunda kendi gizemlerinin sonucuna ulaşıyor. Mesut Arslan’ ın sahnede kullandığı çarpıcı mekanizma sayesinde karanlığın içinde geçen olay zincirini izliyoruz. Bu mekanizmanın yaydığı ışık altında oyuncuların flu görünen yüzleri Gizli Yüz’ ün nirengi noktası olup, Pamuk’ un anlatmak istediği dünyaya ulaşmamızı kolaylaştırmış.

Ata Ünal’ ın başarılı dramaturji çalışması sayesinde kadının ardında kalan ayrıntılar fütürist masalın süzgecinden geçmiş. Adam neden kadının peşinde? Kadın neden özellike bir kişinin fotoğraflarını istiyor? Gizemli kadın adamdan kaçarak neyi elde etme niyetinde? Tüm soruların cevapları sizi konuya bağlı tutuyor.

İstanbul’ un ve Anadolu’ nun karanlık silüeti altında sahnedeki mekanizmayla beraber oyunda oynayan Yves De Pauw, Ina Geerts, Deniz Polatoğlu Colen, Tom Van Landuyt harikulade bir ekip olmuş. Birbiri ardına değişen sahnelerde öylesine keskin görüntüler oluşuyor ki, nefes almak için bile sahneden gözünüzü ayırmıyorsunuz.

Orhan Pamuk’ un Secret Face – Gizli Yüz senaryosu, Mesut Arslan’ ın zeka dolu sahneleme tekniği sayesinde ‘Sinematografik Tiyatro’ nun seçkin örneklerinden birisine dönüşmüş. Yönetmenin yaptığı bu çalışmayı bir sinema filmi izler gibi seyredip, karanlığın içinden ansızın çıkan karakterlerle büyülü bir dünyaya adım atmaya hazır olun.

Yaşam Kaya / yasam.kaya@gmail.com